Флюороз неден пайда болады
Тұрақты тістердің эмалі тіс шықпай тұрып-ақ қалыптасады — шамамен туғаннан 7–8 жасқа дейін. Осы уақытта ағзаға фтор қажетінен көп түссе, эмальды құрайтын жасушалар қателікпен жұмыс істейді. Нәтижесінде эмаль кеуектірек болып, жарықты басқаша шағылыстырады.
Артық фтордың негізгі көзі — ауыз су. Қазақстанның кейбір аудандарында ұңғыма мен құдық суында фтор нормадан көп, сондықтан ол жерлерде флюороз бүкіл отбасында кездеседі. Сирек себептер — жұтылған фторлы балалар пастасы немесе дәрігер тағайындамаған фторлы қоспалар.
Маңызды: ересек адамның эмаліне судағы фтор енді зиян келтірмейді — эмаль қалыптасып болған. Флюороз тек балалық шақта «салынады». Су және балаларды қалай қорғау туралы — «Флюороз және су» мақаласында.
Флюороз қалай көрінеді: дәрежелері
- Жеңіл
- Жұқа ақ сызықтар немесе кішкентай күңгірт дақтар, көбіне тістің ұшында. Көп адам жылдар бойы мән бермейді. Жарық жерде, әсіресе алдыңғы тістерде көрінеді
- Орташа
- Беттің көп бөлігінде бор тәрізді ақ аймақтар, кейде сары сызықтар. Эмаль «мәрмәр» сияқты көрінеді. Дақтар симметриялы: оң және сол жақ тістерде бірдей
- Айқын
- Сары және қоңыр дақтар уақыт өте қараяды, себебі кеуек эмаль тағамдағы бояуды сіңіреді. Түсі біркелкі емес, дақтар алыстан көрінеді
- Ауыр
- Дақтарға шұңқырлар мен сынықтар қосылады: эмаль әлсіз, кей жерде сынып түседі. Түсі ғана емес, тістің бедері де өзгереді
Флюороз ба, әлде басқа нәрсе ме
Ақ дақтар брекеттен кейін де, бастапқы кариесте де, эмаль гипоплазиясында да болады. Флюороздың басты белгісі — симметрия: дақтар оң және сол жақтағы аттас тістерде бірдей және тіс шыққан бетте-ақ көрінеді. Кариес пен брекеттен кейінгі дақтар, керісінше, кейін және өңез тұрып қалатын жерде пайда болады.
Флюороз емделе ме
Флюорозбен қалыптасқан эмальды қалыпты эмальға «қайта жасау» мүмкін емес. Бірақ сыртқы түрін түзетуге болады — көп жағдайда бұрғысыз. Әдісті дәрежесіне қарай таңдайды:
Ремотерапия
Эмальды минералдармен қанықтыру — флюороз бен ақ дақтарда эмальды қалпына келтіріп, нығайту үшін қажет. Nova Smile стоматолог дәрігері арнайы медициналық препаратты және оның мерзімін эмальдың жағдайына қарай тағайындайды.
Бұл кезең Nova Smile емдеу хаттамасына кіреді және гипоплазия (ақ дақтар) мен тіс флюорозында эстетикалық реставрация алдында міндетті.
Микроабразия
Өзгерген эмальдың ең жұқа үстіңгі қабатын арнайы құраммен алады. Дақтар терең болмаса, жарайды.
ICON инфильтрациясы
Кеуек эмальға шайыр сіңіреді, ақ дақ байқалмайтын болады. Тісті жонбай, бір келуде. Толығырақ — ICON туралы мақалада.
Ағарту
Дақтар соншалықты көзге түспеуі үшін жалпы түсті теңестіреді. Әдетте басқа әдістермен бірге қолданылады.
Реставрация
Шұңқырлар, сынықтар немесе эмальдың тереңіндегі қара дақтар болғанда. Пішіні мен түсін композит немесе керамикамен қалпына келтіреді.
Жиі қойылатын сұрақтар
- Флюороз жұқпалы ма, қауіпті ме?
- Жоқ. Бұл эмаль құрылымының ерекшелігі, жұғатын не үдейтін ауру емес. Ауыр дәрежеде эмаль әлсіз, сондықтан оны бақылау керек.
- Флюорозды ағартатын пастамен кетіруге бола ма?
- Жоқ. Пасталар тек беттегі өңезді кетіреді, ал флюороздағы өзгерістер эмальдың өзінде. Абразивті пасталар мен сода эмальды жұқартып, зиян келтіруі мүмкін.
- Неге бауырымда флюороз бар, менде жоқ?
- Адамның дәл ерте балалық шақта қанша фтор алғаны және қанша су ішкені маңызды. Бір отбасында дәрежесі әртүрлі болады.
- Дақтар қараяды ма?
- Кеуек эмаль шай, кофе мен тағамдағы бояуды сіңіреді, сондықтан сары және қоңыр аймақтар уақыт өте қараюы мүмкін.
- Қанша рет келу керек?
- Жеңіл дәрежеде бір-екі рет жеткілікті болуы мүмкін. Айқын дәрежеде емдеу бірнеше кезеңмен жүреді. Нақты жоспарды дәрігер тексергеннен кейін айтады.
Флюорозды дәрежесіне қарай емдейді — тексеруден бастаңыз
Бір әдіс әртүрлі дәрежеде әртүрлі нәтиже береді. Nova Smile кеңесінде дәрігер дақтарды, өзгерістердің тереңдігін бағалап, сізге не жарайтынын айтады: микроабразия мен ICON-нан реставрацияға дейін.
Беттегі ақпарат жалпы сипатта. Емдеу жоспарын, көрсетілімдер мен қарсы көрсетілімдерді дәрігер бетпе-бет тексеруде анықтайды.